Kitap hakkında
Elmalılı Ümmî Sinan Hazretleri’nin irşâdında yetişmiş beş büyük Hak erinin seyr ü sülûk tecrübelerini bir araya getiren Beş Er Külliyâtı’ndaki dîvânlardan biri; Gülâboğlu Mehmed Askerî’nin Divân-ı İlâhiyât’ı... Nîyâzî-i Mısrî ve Çavdaroğlu Müftî Dervîş dîvânlarında, Elmalılı Ümmî Sinân Hazretleri’ne intisap eden “Beş Er”den bahseder. Beşer libâsından soyunup Hak’ta fânî olan bu hem-râhlardan biri olan Mısrî Efendi: “Biz beş er idik çıkdık bir demde yola girdik Kırk yılda pîre erdik bu sohbete erince” buyurur. Yine Kütahyalı Çavdaroğlu Müftî Dervîş de: “Cem‘ olıcak bir araya beşimiz Sevdiğimiz zikr etmekdir işimiz Hemân bu yola komuşuz başımız Zâkir kullardanız elhamdülillâh” der. Bu “Beş Er”in en tanınmışı Niyâzî-i Mısrî’dir. Diğerleri Kütahyalı Çavdaroğlu Müftî Dervîş, Uşaklı Ahmed Matlaî, Uşaklı -sonradan Kütahya’ya yerleşen- Muslihüddîn Mustafa Şeyhî ve burada söz konusu edeceğimiz Gülâboğlu Mehmed Askerî Hazretleri’dir. Bu beş yol arkadaşı Elmalılı Ümmî Sinân Azîz’in huzuruna varıp bir demde yola girmişler ve yine hepsi birlikte vahdet ummanına gark olup gitmişlerdir. Bu yol arkadaşlarının her biri diğerine aynadır; biri diğerinden farklı değildir. Bu gönül erlerini merak edenler önceki yıllarda yaptığımız çalışmalara göz atabilirler. İmdi bu eserde konumuz olan zât, “Beş Er”den biri olan Gülâboğlu Mehmed Askerî Hazretleri’dir. Askerî 17. asrın başlarında Kütahya’nın Altıntaş ilçesinde doğmuş, tahsilinden sonra Elmalılı Sinan Ümmi Halvetî Hazretleri’ne intisap ederek hilâfetle Afyon Karahisar’ına gönderilmiş ve burada 1693 yılında vefât etmiştir. Elinizdeki eserde Askerî’nin mevcut kaynaklardan hareketle yazılan kısa bir hâl tercümesiyle aruz ve heceyle kaleme aldığı 254 nutk-ı şerifini içeren “Dîvân-ı İlâhiyât”ını bulacaksınız.